Is houtskelet brandveilig?
Niet alleen worden de brandnormen strikter, ook de normen rond energiezuinig en duurzaam bouwen stijgen in belang en worden strenger. Om die laatste reden wordt er steeds meer gekozen voor houtskeletbouw, een bouwmethode die ogenschijnlijk haaks lijkt te staan op de strengere brandnormen. Want hout en brandveiligheid lijken op het eerste gezicht niet hand in hand te gaan. Niet is echter minder waar.
Brandhout
Laten we alvast een open deur intrappen: hout is een brandbaar materiaal. Toch wil dat niet zeggen dat élke houtsoort even brandbaar is. Denk maar aan de kachel of vuurschaal waarin bepaalde houtsoorten je langer warmte geven dan andere. Bovendien wordt een houtskeletbouw niet geconstrueerd uit gewone balken, maar uit gelamelleerd en verlijmd hout, wat deze balken geschikt maakt voor dragende of constructieve toepassingen. Het hout dient ook getest te worden en krijgt een markering die aangeeft of het kan worden gebruikt voor constructie.
Tenslotte nog een kleine les natuurkunde: hoewel een houten balk initieel snel zal inbranden, gaat dat proces een stuk trager eens er een laagje houtskool is gevormd. Houtskool is immers een slechte warmtegeleider, waardoor een houtstructuur langer zijn stabiliteit en draagkracht zal houden dan staal bijvoorbeeld.
Het gebruik van het juiste hout en plaatmateriaal blijft echter een vereiste om de brandveiligheid van je houtskeletbouw te garanderen.
Plaatsing en opbouw
Houtskeletbouw is een kunst op zich die niet elke aannemer meester is. Enkel bij een correcte plaatsing en opbouw is je constructie (brand)veilig, maar dat geldt ook voor een traditionele bouw. Hoewel de juiste materialen an sich al een mate van brandveiligheid garanderen, is de plaatsing en afwerking ook elementair. De houtstructuur wordt aan de binnenzijde vaak afgewerkt met gipsplaten (die minder brandgevoelig zijn) en aan de buitenzijde eventueel met een constructie in bakstenen.
Verzekering, de ultieme indicatie
Wie twijfelt aan de brandveiligheid van een houtskeletbouw, kan zich laten geruststellen door zijn of haar verzekeraar. Vroeger betaalde je voor een houtskeletbouw een hogere verzekeringspremie dan voor een traditionele bouw. Dat is intussen verleden tijd, sinds is aangetoond dat beide bouwmethoden even (brand)veilig zijn.
Brandwerende gevelbekleding
Sinds in 2017 de Grenfelltoren in Londen in vlammen opging, is ook gevelbekleding meer in de kijker gekomen wat brandveiligheid betreft. Er was al een wettelijk kader op Europees vlak rond brandveiligheid van gevelbekleding, dat werd de voorbije jaren verder aangescherpt. In 2024 volgde een nieuwe, belangrijke wijziging.
Gevelbekleding wordt ingedeeld in brandreactieklassen: van brandklasse D – de minimale brandbescherming vereist voor een gevelbekleding – tot brandklasse A voor onbrandbaar materiaal. Al deze materialen werden in een tabel gegoten: de zogenaamde CWFT tabel (Classified without Further Testing) die aangeeft per brandklasse voor welke toepassingen deze materialen geschikt zijn.
Een onbewerkte, houten gevelbekleding die enkel droging onderging hoort in brandklasse D en mag worden geplaatst op gebouwen met een maximum hoogte van 10 meter. Tot vorig jaar bestond er nog onduidelijkheid over de verduurzaming van houtsoorten binnen de tabel. In 2024 werd beslist dat alle hout dat verduurzaamd werd via impregnering of thermische behandeling toch moet worden getest en dus niet zomaar binnen brandklasse D valt. De belangrijkste reden daarvoor is dat hout dat werd verduurzaamd (of behandeld) vaak minder voorspelbaar reageert dan onbehandeld, gedroogd hout.
Brandwerende binnendeuren
Sinds 1 januari 2020 zijn rookmelders verplicht op elke verdieping, een eerste stap van de overheid om de risico's op een fatale woningbrand te beperken. Maar daarnaast worden er nog tal van andere acties ondernomen om onze woningen brandveilig(er) te maken. De belangrijkste stap van de voorbije jaren is de aanpassing van de brandnormering voor brandwerende deuren. Waar voorheen elk land zijn eigen regelgeving hierrond hanteerde, werd sinds 2022 (voor bouwaanvragen goedgekeurd na juli 2022) besloten om op Europees vlak te zorgen voor een uniforme normering. Hoewel de wet als sinds 2022 in voege is, werden de eerste gebouwen die echt verplicht zijn om deuren met de nieuwe norm pas recent opgeleverd.
Wat houdt de nieuwe wetgeving in?
De zogenaamde RF-norm die België voorheen hanteerde, keek vooral naar de gedeeltelijke weerstand van deuren tegen vlammen en hitte. Bij de huidige EI1-norm wordt de volledige deurconstructie getest, inclusief de randen, waarbij zowel de weerstand tegen vlammen en hitte als de hitte-isolatie worden meegenomen. De EI1-norm is dus strenger dan de norm die voorheen werd gehanteerd, met een hogere brandveiligheid tot gevolg. Een extra reden om op je twee oren te slapen dus.
Op zoek naar het geschikte hout voor je bouwproject? Ontdek het aanbod van Houtshop online en maak een afspraak met een Houtshop-adviseur voor een bezoek aan de toonzaal of voor maatwerk.
