Vanaf 1 januari 2016 : 6% BTW alleen voor renovaties aan woningen vanaf 10 jaar

Gepubliceerd op 07 December 2015
Verbouwing voor & na
Renovatie van de gevel, door te starten met isolatie

Vanaf 1 januari 2016 zal het verlaagde btw-tarief van 6% voor de renovatie van woningen enkel nog toegepast mogen worden op woningen van minstens 10 jaar oud.  Dit was eerder al vastgelegd in het federaal regeerakkoord 2014-2019.  Er wordt nu ook voorzien in een overgangsmaatregel waardoor verbouwers nog tot 2017 kunnen genieten van het verlaagde tarief van 6% voor verbouwingswerken aan woningen die nog geen 10 jaar oud zijn en waarvoor al een contract werd afgesloten vóór 1 januari 2016.

Bouwunie en NAV zijn tevreden dat er eindelijk duidelijkheid is over de overgangsmaatregel. Ze waren al lang vragende partij hiervoor. Maar van een soepele en ruime overgangsmaatregel is helaas geen sprake. De administratieve lasten op de schouders van de bouwbedrijven en architecten zijn in deze overgangsmaatregel veel te zwaar en ook de tijd waarbinnen alles gerealiseerd moet worden, is veel te krap.

Een maand voor de btw-verhoging voor renovatiewerken aan woningen jonger dan 10 jaar in voege gaat, wordt uiteindelijk de overgangsmaatregel bekendgemaakt. De bouwsector drong al lang aan op deze maatregel en is tevreden dat er duidelijkheid is hieromtrent. “Dit zal een beetje geruststelling brengen bij de bouwbedrijven, architecten en particulieren die reeds verbouwingswerken afgesproken hebben, maar waarbij de uitvoering loopt tot in 2016 of waarbij de werken zelfs pas opstarten in 2016. Zij zullen, als ze aan alle verplichtingen voldoen, het 6%-tarief op hun lopende renovatiewerken aan woningen die dit jaar minstens 5 jaar oud zijn, kunnen ‘vastklikken’ tot uiterlijk eind 2017”, zegt Jean-Pierre Waeytens, secretaris-generaal van Bouwunie.

Maar om dit te kunnen bekomen, betalen de bouwondernemers en architecten wel een zware tol. De administratieve lasten op hun schouders in deze overgangsmaatregel zijn immers loodzwaar. Bovendien moet ten laatste tegen eind deze maand bij de bouwbedrijven en de architectenbureaus administratief alles in kannen en kruiken zijn zodat het verlaagde btw-tarief nog aangerekend kan worden. Lukt dat niet vóór 1 januari 2016 dan zal het tarief van 21%  onverbiddelijk van toepassing zijn.  Dit geldt zelfs voor bestaande en lopende werken die vandaag aan alle voorwaarden voldoen en genieten van het btw-tarief van 6% maar waarvan de uitvoering van de werken ook nog verder loopt na 1 januari 2016. 

Aannemers moeten ofwel hun contract laten registreren op een registratiekantoor, ofwel dit laten opnemen in een authentieke akte (dus via de notaris), ofwel een kopie ervan neerleggen bij de btw-administratie. Dit dient allemaal te gebeuren voor 1 januari 2016 en dit terwijl de bouw haar laatste werkdag op 18 december 2015 heeft. Er blijven dus welgeteld slechts 2 weken over. Voor werken waarbij een vergunningsverplichting of een meldingsplicht geldt, moet bewezen worden dat de aanvraag van de vergunning of dat de neerlegging van de meldingsformulieren voor 1 januari 2016 gebeurde. Ook voor de architect is dit een administratieve zoektocht en een heel wat gedoe ‘last minute’. Bovendien kunnen aanvragen die gebeurden vóór 31 december (en dus aan 6% begroot), door de gemeente worden teruggestuurd voor eventuele wijzigingen of aanvullingen. Door deze wijziging en/of aanvulling, die zal gebeuren ná 1 januari, zal het btw-regime wijzigen wat de rechtsonzekerheid in de hand werkt. Dit kan worden opgevangen door een langere overgangsperiode te voorzien.

Kati Lamens, voorzitter van het NAV: “De zware administratieve verplichtingen en de extreem korte tijdspanne zorgen ervoor dat het quasi onmogelijk is voor de kmo-aannemers, zelfstandige aannemers in de bouw en architecten om alles nog tijdig rond te krijgen.” “En dat terwijl de bouwaannemers en zaakvoerders van kmo-bouwbedrijven vaak zelf nog meewerken op hun werven. Als zij hun klanten het 6%-tarief nog willen gunnen, moeten zij bij wijze van spreken alles laten vallen en vanaf nu tot eind dit jaar zich uitsluitend bezighouden met het afschuimen van administraties of notarissen om een vaste datum te creëren”, vult Jean-Pierre Waeytens van Bouwunie aan.

Bouwunie en NAV hopen dat het gezond verstand zal zegevieren en dat de overheid in eerste instantie de administratieve verplichtingen sterk vereenvoudigt. Een melding via elektronische weg en het ter beschikking houden van de bewijsstukken voor eventuele controle achteraf, zou een modernere en efficiëntere procedure zijn. Daarnaast zou het eerlijker zijn dat er rekening wordt gehouden met alle bedrijfsvormen, ook en vooral met de kleinere bedrijven die hun administratie nog volledig zelf in handen hebben. Bouwunie en NAV vragen dan ook dat de deadline met minstens 1 maand wordt verlengd, tot eind januari 2016.