Rondetafel betaalbaar wonen: consument heeft meer dan ooit begeleiding en advies nodig

Gepubliceerd op 15 February 2022

Hoe houden we wonen betaalbaar voor de Belgische bouwer en verbouwer? Op deze vraag zochten belangrijke spelers uit de bouw- en woonsector tijdens een virtueel rondetafelgesprek naar antwoorden, in aanwezigheid van Marc Dillen, directeur-generaal van de Vlaamse Confederatie Bouw. 

Marc Dillen schetste beknopt de huidige context. Hij stipte daarbij verschillende uitdagingen aan, waaronder de stijgende vastgoedprijzen en het belang van de bouwsector bij het halen van de doelstellingen van de Europese Green Deal. Vooral de uitdagingen op het vlak van het bestaande gebouwenpark zijn groot en vragen om een intelligente renovatiegolf, waarbij maximaal gebruik gemaakt wordt van sleutelmomenten (bijvoorbeeld het moment van de wissel van eigenaar of huurder).  

Na afloop van de Rondetafel was de conclusie voor de consument alvast duidelijk: in een steeds complexere wereld is begeleiding en advies van professionals en producenten van almaar groter belang.  

Deelnemende bedrijven: Daikin, Husqvarna, Velux, Sto, met bijdrages van Hypotheek.winkel en Schüco.

Schaarste ruwe materialen en stijging energieprijzen houdt aan 

De schaarste van ruwe bouwmaterialen laat zich voelen bij alle deelnemers aan de Rondetafel. De grote vraag, onder meer uit China en de Verenigde Staten, resulteerde in een beperkt aanbod en onvermijdelijke prijsstijgingen. Daaraan gekoppeld hadden alle bedrijven in meer of mindere mate met leveringsproblemen te maken. “Daarom moeten we extra stock aanleggen om te anticiperen”, zegt Alexander Rickert, product manager bij Sto. 

“De problematiek wordt ook beïnvloed door het transport”, aldus Lieven Verstaen, Manager product management & training bij Daikin. “Denk maar aan de directe invloed van het vastlopen van het containerschip Ever Given in de het Suezkanaal in maart 2021.” Opvallend was de consensus dat er de komende maanden op dit vlak nog niet veel beterschap te verwachten valt. “Toch doen we bij Velux maximale inspanning om de leveringstijden voor onze klanten zo beperkt mogelijk te houden, net als de impact op de prijs, ook al gaat dit deels ten koste van onze marge, stelde Yves Sottiaux, Markt Directeur bij Velux.  

Een gelijkaardig geluid was te horen over de energieprijzen. Marc Dillen illustreerde met opvallend cijfermateriaal1 de plotse en substantiële prijsstijging van de gas- en elektriciteitsprijzen.   

Slimme volgorde werken 

Volgens Alexander Rickert van Sto versterkt dit alleen nog het belang van een goed geïnformeerde consument, die slimme beslissingen op de lange termijn kan nemen. “Alles begint met de bouwschil en het verminderen van de warmtevraag door kwalitatieve isolatie. Dit maakt zowel voor de portefeuille als voor het comfort een enorm verschil. Daarna kan men naar de technieken kijken. We merken dat er nog altijd werk is om dit essentiële principe in de verf te zetten bij het bredere publiek.”   

“Daarbij houdt de consument best ook rekening met de doorverkoopwaarde van de woning bij de – onder invloed van de Europese Green Deal – steeds strenger worden vereisten op het vlak van energie-efficiëntie. Een warmtepomp gecombineerd met PV-panelen wordt daardoor nog aantrekkelijker”, stelde Lieven Verstaen. 

“We moeten goed nadenken over het actieve aspect van de gebouwschil”, voegde Yves Sottiaux toe. “Ook goed geplaatste ramen kunnen op energetisch vlak een positieve bijdrage leveren.” 

Marc Dillen vervolgde dit thema af met een opmerking over de financiering: “Het zou een positieve evolutie zijn als banken niet alleen financierden voor de aankoop, maar ook voor de daaropvolgende energetische renovatie van een woning.” 

David Geerts, CEO van hypotheek.winkel en ervaren hypotheek.expert, vulde aan: “Het is niet de wil om energievriendelijk te renoveren die ontbreekt, maar wel de financiële draagkracht om een extra renovatiekrediet te nemen. En dat kunnen we grotendeels wegnemen met een aanloopkrediet. We moeten ook zorgen voor een krediet dat werkt volgens het systeem van communicerende vaten met de energiekost: naarmate de energiekost zakt, stijgt het aflossen van je krediet.”  

De uitdagingen is in elk geval groot “Om tegen 2030 alle Vlaamse wooneenheden naar een energielabel D te krijgen, moeten 1.150.000 wooneenheden gerenoveerd worden. Dat wil zeggen 24/7 én 365 dagen lang, tot 2030 een realisatie van 16 renovaties per uur”, aldus David Geerts. 

Consument kijkt bij renovatie eerst naar comfort, dan naar energie-efficiëntie 

Ondanks het steeds groter belang van energie-efficiëntie blijft de verbouwer zeer gehecht aan comfort. “Kijk maar naar de grote vraag naar airco’s tijdens de warme zomer van twee jaar geleden”, zei Lieven Verstaen van Daikin. “Maar comfort en energie-efficiëntie hoeven elkaar niet uit te sluiten, integendeel. Goede isolatie resulteert in meer comfort, net zoals een warmtepomp die voor koeling én verwarming kan zorgen.  

Bart Van Hal, marketing manager bij Husqvarna Benelux, trad hem daarin bij. “Het groter aandeel thuiswerk en de covid-pandemie versterkten de wens om een comfortabele en gezonde woonomgeving te creëren. “De vraag naar comfort in de tuin is enorm gestegen. Maar daarnaast is er ook een niet te onderschatten synergie tussen tuin en energie, denk maar aan de positieve invloed op de CO2, op het afkoelen van de woning in de zomer en op wateropvang. Je comfort verhogen hoeft dus zeker niet ten koste van het milieu te gaan

Recyclage, duurzame materialen en circulair bouwen  

Alle deelnemers waren het erover eens dat we zo duurzaam mogelijk moeten omspringen met de beschikbare materialen. Bij Daikin werd maximaal ingezet op het recupereren van materiaal, maar ook op tijdig onderhoud, via een opvolging in de cloud. Zo wordt de levensduur van elke maximaal verlengd. Bij Husqvarna besteedt men extra aandacht aan de kwaliteit van de accu’s, die vele cycli moeten meegaan en liefst de volledige levensduur van de machine. Ook Yves Sottiaux van Velux benadrukte het belang van kwaliteitsproducten die zo lang mogelijk meegaan, met demonteerbaarheid als extra troef. 

Schüco is nu al betrokken in verschillende bouwprojecten waar circulariteit een grote rol speelt. Het bedrijf streeft ernaar van circulariteit een leidraad te maken, zowel bij het ontwikkelen van producten als in de projecten waarbij het betrokken is. Om circulair bouwen helemaal te laten doorbreken, is het van cruciaal belang dat ook opdrachtgevers en investeerders er bewust voor kiezen om het principe in hun bouwprojecten te introduceren. "De kostprijs vormt daarbij vandaag nog een belangrijke drempel, terwijl circulair bouwen op termijn die kostprijs net zal doen dalen", meent Joep Römgens, Head of Engineering Schüco Belux. 

Zijn de bedrijven klaar voor de renovatiegolf? 

Onder meer door steeds strengere energievereisten zal de vraag naar renovaties blijven stijgen. Maar zijn we daar klaar voor? Een knelpunt is het gebrek aan gespecialiseerde handen. “We hebben vaak te weinig professionals om te installeren”, aldus Alexander Rickert van Sto. Ook Daikin ziet het aanbod aan installateurs krapper worden. Online opleidingen en het zo eenvoudig mogelijk maken van installaties kan een deel van de oplossing zijn, maar er is meer nodig. Daarom lanceerde de Vlaamse Confederatie Bouw de campagne #Werfze om meer jongeren warm te maken voor de bouwsector. 

Een gedeelde tip: renoveer geïnformeerd en voor de lange termijn. 

Als afsluiter van de Rondetafel werd alle deelnemers gevraagd één tip te geven voor de Belg die milieu- en kostenbewust wil bouwen of renoveren. De consensus was opvallend eensgezind: denk na voor je handelt, informeer je bij de fabrikant en denk aan de lange termijn.  

Of het nu gaat om nieuwbouw- of renovatieprojecten, het blijft belangrijk om als (ver)bouwer professioneel advies in te winnen. Volgens de producenten zelf zijn goede producten niet alles, maar moet de (ver)bouwer ook bekwame, erkende installateurs inschakelen om alle toestellen te plaatsen en goede werken uit te voeren in de juiste volgorde.